Rhaglen Datblygu Gwledig 2014–2023: asesu naw mlynedd o weithredu yng Nghymru

Roedd Rhaglen Datblygu Gwledig (RDP) 2014–2023 yn un o brif fecanweithiau Llywodraeth Cymru ar gyfer cefnogi amaethyddiaeth, rheoli’r amgylchedd a chymunedau gwledig yng Nghymru, ac fe’i hariannwyd drwy Raglen Datblygu Gwledig yr Undeb Ewropeaidd. Yn dilyn diwedd y rhaglen yn 2023, comisiynodd Llywodraeth Cymru werthusiad ôl-weithredol i ddarparu asesiad terfynol o’i chyflawniad, ei chanlyniadau a’i heffeithiau.

Beth wnaethom

Cefnogodd Wavehill y gwerthusiad ôl-weithredol o’i gamau cynharaf. Cynhaliwyd astudiaeth gwmpasu gennym yn gyntaf i asesu argaeledd ac ansawdd y dystiolaeth, nodi blaenoriaethau gwerthuso a llywio dyluniad y gwerthusiad llawn.

Cyfunodd y gwerthusiad dilynol ddadansoddiad o ddata monitro’r rhaglen, adolygiadau o werthusiadau cynlluniau a phrosiectau ar lefel unigol, a chyfweliadau â swyddogion Llywodraeth Cymru a rhanddeiliaid allanol. Elfen ganolog o’r gwaith oedd cyfuno tystiolaeth o nifer o werthusiadau ar lefel cynlluniau er mwyn datblygu asesiad trosfwaol o berfformiad y rhaglen.

Beth a ganfuom

Daeth y gwerthusiad â thystiolaeth ynghyd o bob rhan o’r rhaglen i asesu ei heffeithiolrwydd, ei chanlyniadau a’i gwerth am arian. Drwy gyfuno canfyddiadau o nifer o werthusiadau unigol, darparodd y gwaith ddealltwriaeth ar lefel rhaglen o sut roedd cyllid RDP wedi cefnogi amaethyddiaeth, amcanion amgylcheddol a chymunedau gwledig ledled Cymru.

Pam mae hyn yn bwysig

Darparodd y gwerthusiad asesiad cadarn i Lywodraeth Cymru o’r rhaglen ar ôl i’r gwaith cyflawni ddod i ben ac ar ôl i ddigon o amser fynd heibio i alluogi effeithiau i ddod i’r amlwg. Helpodd y canfyddiadau i fodloni gofynion atebolrwydd a chynhyrchwyd gwersi i lywio dyluniad rhaglenni datblygu gwledig a chymorth amaethyddol yn y dyfodol yng Nghymru yn dilyn y newid oddi wrth gyllid yr Undeb Ewropeaidd.

Am ragor o wybodaeth am y prosiect hwn, cysylltwch ag Endaf Griffiths – endaf.griffiths@wavehill.com